Συζητώντας και γράφοντας για τα σκουπίδια

Στο Πανεπιστήμιο του Πειραιά, χθες ( 14/3/12), τρεις δήμοι – Πειραιά, Κερατσινίου / Δραπετσώνας και Περάματος – οργάνωσαν μία ημερίδα με θέμα τα σκουπίδια.

Όπως σας είχαμε προαναγγείλει, πήγαμε και παρακολουθήσαμε αρκετές εισηγήσεις.

Σε γενικές γραμμές, ήταν μία καλά οργανωμένη εκδήλωση.

Κατά τη γνώμη μας, θα έπρεπε να διαφημίζονταν καλύτερα και πιο άμεσα, προπάντων σε ειδικές κατηγορίες που σχετίζονται με το θέμα, όπως π.χ. στους εργαζόμενους στην αποκομιδή και στην καθαριότητα των δήμων.

Σε σχέση με το μέγεθος του προβλήματος, το κοινό που την παρακολούθησε ήταν μικρό, αλλά, με δεδομένο το περιεχόμενο και την εξειδικευμένη γνώση που απαιτείται, κρίνεται ικανοποιητικό. Τους παρευρισκομένους φάνηκε πως τους ενδιέφερε το θέμα και γι’ αυτό παρακολουθούσαν προσεχτικά τους εισηγητές. Οι εισηγητές ήταν άνθρωποι της αυτοδιοίκησης και της περιφέρειας, πανεπιστημιακοί και ερευνητές του Πολυτεχνείου και άλλων σχολών, ειδικοί της ανακύκλωσης και μέλη οικολογικών οργανώσεων, επιχειρηματίες με εισαγόμενες τεχνολογίες ή με ελληνικές πατέντες και εκπρόσωποι εταιρειών λαϊκής βάσης, που δραστηριοποιούνται σε αυτόν τον τομέα. 
Εξ αρχής θέλω να σας δηλώσω πως είμαι άσχετος με αυτό το θέμα. Αν προσθέσουμε και το μεγάλο πλήθος των πληροφοριών που κυκλοφόρησαν, φυσικό ήταν να φύγω με θολωμένο το μυαλό μου. Συνειδητοποίησα, όμως, πως το θέμα αυτό είναι από τα πλέον σοβαρά που καλείται να αντιμετωπίσει η Τοπική Αυτοδιοίκηση. Και δεν αναφερόμαστε εδώ στο αυτονόητο, δηλαδή στη συγκομιδή των απορριμμάτων. Το πρόβλημα που σιγά σιγά εγγράφεται στην Σούπερ Λίγκα των θεμάτων των Δήμων, είναι αυτό που λέει και ο τίτλος της ημερίδας, δηλαδή, στην Ολοκληρωμένη Διαχείριση Αστικών Στερεών Αποβλήτων. 
Από πολλούς ομιλητές έγινε φανερό πως το θέμα άρχισε να τρέχει, τόσο στην κεντρική διοίκηση όσο και στις Περιφέρειες, διότι πιέζει η Ευρώπη. Και αναφορά στο μνημόνιο υπάρχει για το θέμα αυτό και η οδηγία 2008/98/Ε.Κ ενσωματώθηκε στο εθνικό μας δίκαιο με το νόμο 4042/2012 *, αλλά και τα μαύρα χάλια μας έχουμε στο ζήτημα αυτό. Όλοι γνωρίζουμε πως σε όλη την Ελλάδα, δεκαετίες τώρα, κάνουν θραύση οι ρυπογόνες χωματερές – είτε παράνομες είναι αυτές είτε νόμιμες – και τα πρόστιμα που έχουμε πληρώσει στην Ε.Ε., από το 2000 μέχρι στιγμής, σκέφτηκα να μην τα αναφέρω, διότι είναι από αυτά τα νούμερα που παθαίνεις κατάθλιψη. Κάτω, λοιπόν, από την πίεση όλων αυτών των παραγόντων, έχουν ξεκινήσει, σε όλη την Ελλάδα, να γίνονται συζητήσεις, να εκπονούνται σχέδια και να προκηρύσσονται μελέτες, με σκοπό να παρθούν αποφάσεις για να δρομολογηθούν οι κατασκευές εκείνων των έργων, που επιτέλους θα λύσουν το πρόβλημα αυτό. Ένα κρίσιμο σημείο, που ενισχύει τη σοβαρότητα των αποφάσεων που θα παρθούν, είναι ότι η χρονική εμβέλεια λειτουργίας του οποιουδήποτε έργου που θα επιλεγεί, ξεπερνάει τα 30 χρόνια. Τα όργανα άρχισαν λοιπόν, και τα λεφτά είναι πάρα πολλά. Γι’αυτό και τα μεγάλα συμφέροντα έχουν βάλλει λυτούς και δεμένους για να περάσει η δικιά τους πρόταση για το μέλλον μας.
Πίσω στην ημερίδα. Σε όλες τις ομιλίες υπήρχαν πάμπολλες αναφορές στον τρόπο που έχουν λύσει το πρόβλημα των σκουπιδιών όλες σχεδόν οι πόλεις της Ευρώπης – και της Κοινότητας και της υπόλοιπης. Έβλεπες, στην οθόνη, τις τσίλικες και ασφαλείς εγκαταστάσεις και τα πολλαπλά οφέλη που είχαν οι τοπικές κοινωνίες και σε έπιανε μια μελαγχολία. Με πνεύμα οργανωτικό και με σοβαρό σχεδιασμό, με συμμετοχή των κατοίκων, με χρήση σύγχρονων τεχνολογιών και με μια προνοητικότητα που, σ’ εμάς εδώ, είναι μια άγνωστη ιδιότητα. Οι άνθρωποι των θεσμών, εκεί πέρα, δουλεύουν για να κάνουν καλύτερη την καθημερινή ζωή των συμπατριωτών τους. Ειλικρινά τους ζήλεψα. Και από μέσα μου έβριζα συνέχεια το δικό μας πολιτικό προσωπικό, είτε της κεντρικής σκηνής είτε της τοπικής, που χρόνια τώρα είναι ανίκανο να δημιουργήσει οποιοδήποτε έργο πνοής, που σαν κοινωνία θα μας βοηθάει επί της ουσίας και θα ανταποκρίνεται στις πραγματικές μας ανάγκες. Και γαμώ τους πατριώτες. Λες και μας έχει καταραστεί ο θεός.
Οι όροι που ακούστηκαν από τους περισσότερους ομιλητές και που φαίνεται να σηματοδοτούν αυτό που πρέπει να γίνει ήταν οι εξής: μείωση των απορριμμάτων και διαλογή τους στην πηγή, ανακύκλωση, κομποστοποίηση. Παρένθεση: Στα άμεσα σχέδιά μας, σκεπτόμαστε ως Σταγόνα να προσπαθήσουμε να προσεγγίσουμε το θέμα αυτό πιο αναλυτικά. Με άρθρα και με συνεντεύξεις και ίσως με την οργάνωση κάποιας ημερίδας. Σταδιακά, θα παρουσιάζουμε, με τρόπο κατανοητό, και τους παραπάνω όρους και όλα όσα θα ακολουθήσουν σε αυτό το άρθρο και που απαιτούν εκλαΐκευση, αλλά και άλλα που ακούστηκαν στην ημερίδα και δεν καταφέραμε να τα αφομοιώσουμε.
Ο άλλος κοινός τόπος της πλειονότητας των ομιλητών ήταν η αναζήτηση τρόπων και τεχνολογιών, για την εξάλειψη της υπάρχουσας περιβαλλοντικής μόλυνσης από τη διαχείριση των αποβλήτων, και η όσο το δυνατόν οικονομικά πιο επωφελής -για την Τοπική Αυτοδιοίκηση και άρα και για εμάς τους δημότες- λειτουργία διαχείρισης των αποβλήτων. ΌΛΟΙ τόνισαν πως δίχως μια διαρκή προσπάθεια ενημέρωσης και συζήτησης - όχι τηλεοπτικού ή προπαγανδιστικού τύπου – με τους κατοίκους, κάθε επιλογή θα έχει λίγες πιθανότητες να ευδοκιμήσει και να αποδώσει το μέγιστο που έχει στις προδιαγραφές της. Πολλές από τις προτάσεις που ακούστηκαν περιείχαν ενδιαφέρουσες ιδέες για την ικανοποίηση αυτών των δυο σημαντικών όρων. Επίσης, πολλοί ομιλητές θεωρούσαν πως είναι αντικοινωνική επιλογή η νομοθετική εκχώρηση όλων των δραστηριοτήτων διαχείρισης των απορριμμάτων στα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα και στα -κεντρικά σχεδιαζόμενα από αυτούς φαραωνικού τύπου- εργοστάσια επεξεργασίας τους, πράγμα που συνεπάγεται την απουσία κάθε ίχνους κοινωνικού ελέγχου.
Κατά τη γνώμη μου, τα θετικά σημεία αυτής της ημερίδας ήταν : α) ότι επιτέλους έγινε από την Τοπική Αυτοδιοίκηση εκδήλωση με αυτό το θέμα – μέχρι τώρα οι Δήμοι ήταν μακριά νυχτωμένοι, β) όλοι οι μονόλογοι που ακούστηκαν παρουσίαζαν κάποιο ενδιαφέρον και αρκετοί ήταν αποτέλεσμα σκληρής δουλειάς και αγωνίας για το καλό του τόπου τους, γ) ότι συνεργάστηκαν οι τρεις αυτοί γειτονικοί δήμοι -το βάρος πέφτει στη λέξη «συνεργάστηκαν».  Νομίζω πως αναμενόμενο είναι να μεγαλώσει ο κύκλος και να μπούνε στο παιχνίδι και οι άλλοι τρεις δήμοι του Πειραιά.
Ελπίζω η ημερίδα αυτή να μην έγινε για το θεαθήναι και να έχουν ήδη παρθεί οι οποιεσδήποτε αποφάσεις. Ελπίζω και συστηματική επεξεργασία των προτάσεων να γίνει και να συζητηθούν όσο το δυνατόν ευρύτερα οι ιδέες και οι σκέψεις που ακούστηκαν εκεί. Θεωρώ αυτονόητο πως θα ακολουθήσουν και άλλες παρόμοιες ημερίδες. Θεωρώ εκ των ων ουκ άνευ, πως οι δημοτικές παρατάξεις, φορείς και τοπικοί σύλλογοι, θα ευαισθητοποιούν και θα σκύψουν πάνω από το μεγάλο αυτό θέμα με ευθύνη και με επίγνωση της σοβαρότητας του εγχειρήματος. 
Είναι φανερό πως την κατεύθυνση τη δίνουν οι ευρωπαϊκές και οι αμερικάνικες πρακτικές. Αυτοί είναι χρόνια μπροστά από εμάς και θα ήταν αυτοκαταστροφικό να αγνοήσουμε τις κατακτήσεις τους – κάτι που δυστυχώς το κάναμε με την Κερατέα. Να βάλουμε τις πρακτικές τους στο μικροσκόπιο, βεβαίως, να τις συγκρίνουμε, βεβαίως, να αναζητήσουμε δικές μας συνθέσεις, βεβαίως. Να στρέψουμε τα βλέμματά μας και στις νέες τάσεις διαχείρισης απορριμμάτων που  εμφανίζονται στην ευρωπαϊκή κοινότητα; Ποιος θα πει όχι; Να κοιτάξουμε χωρίς προκαταλήψεις τι σημαίνει αναερόβια επεξεργασία, ποια είναι τα πλεονεκρήματα της αεροποίησης, πως δουλεύει η θερμόλυση και πόσο κοστίζει η αναερόβια χώνευση; Βεβαίως, γιατί αυτό μας συνιστά η κοινή λογική. 
Και βέβαιο είναι, επίσης, πως σχεδόν σε όλους από το υπάρχον πολιτικό προσωπικό, δε γίνεται να έχουμε εμπιστοσύνη. Γι’αυτό, όσο μπορούμε και εμείς από τη μεριά μας, και όλοι όσοι θέλουν να υποστηρίξουν το δημόσιο συμφέρον και το κοινό καλό, θα πρέπει να ανοίγουμε το θέμα αυτό στην κοινωνία και στους κύκλους μας. Να ζητάμε επίμονα ενημέρωση και διάλογο και να απαιτούμε αποκέντρωση της διαχείρισης πακέτο με την τήρηση των δημοκρατικών κανόνων λήψης όλων των αποφάσεων.
Θα επανέλθουμε, ελπίζοντας πως δε θα μας βαρεθείτε γρήγορα. 
http://www.ypeka.gr/Πατήστε εδώ για να εμφανίσετε τον πρόσφατο νόμο σχετικά με την διαχείριση των αποβλήτων.

 

Τελευταία τροποποίηση στις Τετάρτη, 27 Μαρτίου 2013 20:14